Maak netcapaciteit een ontwerpvariabele
Behandel de beschikbare netcapaciteit net als grond, water en parkeren: als een randvoorwaarde voor het ontwerp. Het later moeten aanpassen van een ontwerp omdat het niet binnen de beschikbare netcapaciteit past, kan leiden tot vertraging, extra ontwerp- en advieskosten en een minder optimaal eindresultaat.
Vraag daarom al in een vroeg stadium bij de netbeheerder op hoeveel capaciteit op de locatie beschikbaar is en wanneer deze geleverd kan worden. Die informatie bepaalt mede het programma en het energieconcept – niet andersom.
Bekijk ook dit praktijkvoorbeeld waarin we laten zien hoe verschillende scenario’s zijn doorgerekend en de piekbelasting van een wijk met 43% is verlaagd.
“Een wijk die op een lage piek is ontworpen, vraagt minder van het net – en komt sneller aan de beurt.”
Beperk de warmtevraag passief
De grootste energiepiek van een woonwijk ontstaat meestal tijdens koude winterdagen, wanneer veel woningen tegelijk worden verwarmd. Begin daarom bij de gebouwschil: goede isolatie en een doordachte oriëntatie verlagen de warmtevraag structureel.
Hoe lager de warmtevraag, hoe lager de energiepiek op koude dagen en hoe minder netcapaciteit nodig is.
Kies een efficient warmte- en koudesysteem
De keuze voor een warmte- en koudesysteem heeft grote invloed op de energiepiek van een woonwijk. Een goed ontworpen bodemwarmtepomp of WKO levert verwarming en koeling met een relatief laag elektrisch piekvermogen. Daardoor is minder netcapaciteit nodig dan bij veel andere warmteconcepten.Collectieve systemen op blok- of wijkniveau bieden bovendien meer mogelijkheden om vraag en aanbod centraal te sturen
Pas opslag toe: warmte en elektrisch
Opslag verlaagt de energiepiek door vraag en aanbod in de tijd te verschuiven. Warmte kan worden opgeslagen in buffervaten of een WKO, zodat de warmtepomp minder hoeft te draaien tijdens piekmomenten. Elektriciteit kan worden opgeslagen in een batterij, waardoor overdag opgewekte zonne-energie beschikbaar blijft voor de avondpiek.
Opslag kan zowel individueel als collectief worden toegepast. Een batterij of warmtebuffer per woning verlaagt de eigen piekvraag, terwijl opslag op blok- of wijkniveau de gelijktijdige energiepiek van de hele woonwijk kan beperken.
Maak laden en opwek stuurbaar
Ongestuurd laden van elektrische voertuigen en ongeregelde opwek door zonnepanelen kunnen de energiepiek flink vergroten.
Door laadmomenten te verschuiven naar daluren, zonnepanelen slim aan te sturen of te combineren met opslag, en een energiemanagementsysteem in te zetten dat opwek, opslag en verbruik op elkaar afstemt, voorkom je onnodige piekbelastingen.
Toon aan dat het ontwerp binnen de netcapaciteit past
Een netbewust ontwerp vraagt om onderbouwing. Door verschillende scenario’s door te rekenen, wordt inzichtelijk welke ontwerpkeuzes de grootste invloed hebben op de energiepiek en de benodigde netcapaciteit. Daarmee kun je onderbouwde keuzes maken en het ontwerp met cijfers toelichten richting netbeheerder en gemeente.
Onderbouw ontwerpkeuzes met energiesimulaties
Civitas Energie ondersteunt gemeenten en projectontwikkelaars met energiesimulaties waarmee verschillende ontwerpkeuzes worden doorgerekend.
Per scenario wordt inzichtelijk wat het effect is op de energiepiek, de benodigde aansluitcapaciteit en de haalbaarheid van het ontwerp. Zo voorkom je kostbare ontwerpwijzigingen en kun je keuzes onderbouwen voordat het ontwerp definitief wordt.
Bronnen
De ontwerpprincipes in dit artikel zijn gebaseerd op onder andere de volgende publicaties:
